CRONICA DE L’AGACHAIRE

Vaquí la cronica setmanièra de l’Agachaire d’aquest diménegue (dimenge) dins “La Provence”, edicion deis Aups. Per informacion, aquesta cronica comencèt, l’i a mai de vint a nòu ans, lo 8 de junh de 1997. Òsca ! Cronica dau 14 de junh dau 2026 en lenga nòsta per l’Agachaire

Los Pangoniers

Au dire de Victor Lieutaud, aquò èra lo faus-nom des abitaires de
Sant-Vincenç-dau-Lauzet, un païs que despuei 1923 se sòna Sant-
Vincenç-lei-Fòrts. Vaquí un mot que conoissiáu pas, emai riscavo
pas de conóisser, d’abòrd que s’atròba sus gis de diccionari…
Es que seriá un derivat de pangon, que segon Mistral es una
« attelle du joug de la charrue », ò de pangonet « chambrière d’une
charrette », ò una varianta de pangossier, revendeire de pan ? Vai-
te’n sacher…
Per lo darrier, veso pas perqué lo monde d’ailà aurián agut ren que
de bolangiers que faguèsson pas elei son pan. D’autant qu’ailà l’òm
pastava encara sovent a l’ostau, e se lo portavon a coire a un forn
comunau, un fornier fava tot bèu just un mestier contrari d’un
pangossier.
Per lo promier dei sens mistralencs, dificil d’imaginar qu’aquela
peça permetent de religar un araire a un jo posquèsse s’aplicar a cu
que siegue. Demòra lo pangonet : una mena de cròça (bequilha)
que se tanca sota d’una carreta, per la tenir a l’orizontala quand an
pas atalat. E aquí, tant veiriáu ben comparar aqueu baston de drech
a quauqu’un de redde, tant fisicament coma per son caractèr. S’es
pas lei dos ensems, coma aquò se vei sovent… E que quauqu’un
que sembla un pangonet, se li posquèsse dire de pangonier,
m’estonariá pas gaire. Ni que lo mot siegue pas estat registrat.

Jean-Yves ROYER